تومور مغزی جنین چیست و چه علائمی دارد؟

کیست یا تومور مغزی جنین یکی از بیماری‌های مغزی نادر است و می‌تواند تاثیرات جدی و پیچیده‌ای بر سلامت جنین در دوران بارداری داشته باشد. با این حال برخی از این تومورها، قابل درمان هستند و آسیبی به جنین وارد نمی‌کنند. در این مقاله قصد داریم با مفهوم تومور مغزی جنین بیش‌تر آشنا شویم؛ همچنین راجع به علل بروز بیماری، تشخیص، عوارض و درمان آن بیش‌تر بدانیم. لطفا تا انتهای مقاله همراه ما باشید.

تومور مغزی جنین چیست؟

نام دیگر تومور مغزی جنین، کیست کوروئید پلکسوس است. این کیست‌ها یک وضعیت نادر ولی پیچیده هستند که در دوران بارداری در ساختار مغز جنین درون رحم مادر شکل می‌گیرند. آن‌ها بسیار کوچک، پر از مایع هستند و در یک یا دو طرف مغز جنین یا حتی در نخاع او به وجود می‌آیند، به طوری که می‌توانند رشد نرمال این نواحی را با مشکل مواجه کنند.

پیشنهاد می‌کنم این مطلب را مطالعه کنید: تومور مغزی در زنان

بین یک الی دو درصد از جنین‌ها درون شکم مادر به این بیماری دچار می‌شوند. پزشکان معمولا از این بیماری به عنوان یک ناهنجاری در دوران بارداری یاد کرده و اغلب در سونوگرافی سه ماهه‌ی دوم متوجه وجود این مشکل می‌شوند. کیست‌های مغز جنین می‌توانند در قسمت‌های مختلف مغز از جمله پوشش مغز (سیسترنا مغزی)، حفره‌های مغزی (وتریکول‌ها)، مناطق گیرنده‌های جنینی و … شکل بگیرند؛ همچنین اندازه و شکل آن‌ها در جنین‌ها متفاوت خواهند بود و از نظر بالینی، می‌تواند متغیر باشند.

اغلب کیست‌های مغزی به علت سایز کوچک آن‌ها معمولا پس از تولد از بین می‌روند و نیازی به درمان وجود ندارد؛ به گفته‌ی دیگر این کیست‌ها تنها یک تاول ساده هستند و نمی‌توان آن‌ها را جزو مشکلات مغزی جنین به شمار آورد.

پیشنهاد می‌کنم این مطلب را مطالعه کنید: تفاوت تومور مغزی خوش خیم و بدخیم

علت ایجاد تومور مغزی جنین

محققان و پزشکان هنوز علت اصلی ایجاد تومور مغزی جنین را نمی‌دانند اما نکته‌ مهم در این باره این است که حبس مایعات درون شبکه کوروئید موجب ایجاد کیست مغزی جنین می‌شود؛ همچنین علاوه بر انسداد مسیرهای مایع مغزی، عوامل ژنتیکی و محیطی نیز می‌توانند در ایجاد تومورهای مغزی جنین تاثیرگذار باشند. 

در برخی موارد در مغز جنین، ممکن است تنها یک یا چند کیست مغزی وجود داشته باشند؛ به‌ طوری که از هفته 6‌ام بارداری شروع به رشد می‌کنند و در هفته‌ی 25‌ام بارداری به کمک سونوگرافی قابل رویت می‌باشند.

تشخیص تومور مغزی جنین

به منظور تشخیص تومور مغزی جنین، معمولا متخصص پریناتولوژی از تست‌های تصویربرداری استفاده می‌کند که در ادامه با آن‌ها آشنا می‌شویم:

• سونوگرافی (بازتاب فراصوت): در این روش با استفاده از امواج فراصوتی، تصاویری از مغز جنین بدست می‌آید. تست سونوگرافی به شناسایی کیست‌های مغزی جنین کمک می‌کند و می‌تواند جزئیات بیش‌تر راجع به اندازه، موقعیت و شکل کیست کوروئید نمایش دهد.
• رزونانس مغناطیسی MRI: در روش ام آر آی به کمک میدان مغناطیسی و امواج رادیویی به منظور تولید تصاویر دقیق‌تری از مغز استفاده می‌کند. از این تست می‌توان به منظور تشخیص دقیق‌ بیماری استفاده کرد.
• سی تی اسکن (CT Scan): سی تی اسکن در مقایسه با روش ام آر آی، دقت کم‌تری دارد. با این حال ممکن است در برخی موارد موارد از آن استفاده شود.

بیشتر بخوانید: تومور نخاع کودکان

گاهی به منظور تشخیص کیست کوروئید یا همان تومور مغزی جنین از آزمایش آلفا – فتوپروتئین، سونوگرافی دو بعدی و آمنیوسنتز نیز استفاده می‌شود.

روش های درمان تومور مغزی جنین

معمولا درمان خاصی برای تومورهای مغزی جنین وجود ندارد. با این حال لازم است انجام غربالگری‌های دوران بارداری و پیگیری وضعیت کیست در این دوران را تحت نظر پزشک متخصص جدی بگیرید. این تورمورها اغلب تا هفته‌ 28‌ام بارداری از بین می‌روند و در رشد نوزادان متولد شده با کیست مغزی، اختلالی به وجود نمی‌آید.

اغلب نوزادانی که با کیست مغزی متولد شده‌اند، تا قبل از 6 ماهگی کیست مغزی آن‌ها به خودی خود از بین می‌رود و عارضه خاصی در نوزاد به وجود نمی‌آید.

نتیجه گیری

کیست کوروئید پلکسوس یا تومور مغزی جنین به فرآیند حبس مایعات درون شبکه کوروئید مغز می‌گویند. پزشکان اغلب در سونوگرافی‌های غربالگری 3 ماهه‌ی دوم بارداری متوجه وجود این مشکل می‌شوند. اندازه و شکل این تومورها در جنین‌ها اغلب متفاوت است. آن‌ها در یک یا دو طرف مغز جنین یا حتی در نخاع او به وجود می‌آیند و موجب عدم رشد نرمال این نواحی می‌شوند. نوزادانی که با کیست مغزی متولد شده‌اند، رشد آن‌ها با اختلال خاصی مواجه نشده و در نهایت وجود آن‌ها تا 6 ماهگی طبیعی می‌باشد.

سوالات متداول